Identificatie: Vloek of zegen?

Mensen identificeren zichzelf met van alles; baan, partner, auto, opleiding, gedachten, percepties, huis, etc.. Hun identiteit komt te liggen in iets wat eigenlijk niet een onderdeel van hun identiteit hoort te zijn. Is dit een probleem?  Het probleem is dat onze identiteit buiten onszelf komt te liggen, als een deel van de/het ander. Dit proberen we wanhopig te controleren, wat helaas niet mogelijk is. Dit kan tot allerlei emoties leiden zoals: Angst, jaloezie, verdriet, begeerte…

Emoties sturen het gedrag

Door de identificatie zien we zaken als een deel van onszelf. Dit deel van onszelf (wat buiten onszelf ligt) gedraagt zich niet zoals wij dit altijd voor ogen hebben (of is onbereikbaar). Met als gevolg een emotionele reactie. Deze emoties hebben invloed op ons gedrag, we proberen invloed of controle uit te oefenen op iets wat we zien als een deel van onszelf. Het gedrag van de partner moet anders, ons uiterlijk is niet goed genoeg, het huis is niet groot/mooi genoeg etc..

Emoties hebben als doel om ons gedrag te beïnvloeden. Vanuit de evolutie gedacht bijvoorbeeld: honger en dorst zorgden ervoor dat we als mens opzoek gingen naar water en voedsel. Honger en dorst zijn ook emoties. Het zette ons in beweging.
Maar moeten we de emoties die ons aansturen altijd volgen?

Doordat we ons identificeren met wat er dan ook maar speelt voelen we er een emotie bij. Deze gevoelens in combinatie met de identificatie maakt het ‘echt’. Een ander voorbeeld: Als ik thuis parkeer dan kan mijn zoon uitstappen aan de straatkant. In mijn gedachten gebeurt er al een ongeluk waardoor ik angst ervaar. Dit uit zich in gedrag doordat ik tegen Bink zeg: pas op, wachten met uitstappen.

Identificatie in relaties

Doordat de mens een is geworden met z’n partner kan het identificeren met de ander leiden tot irrationeel gedrag. Irritaties, jaloezie, afgunst, boosheid, haat, wrok zijn (helaas) geen uitzonderingen in relaties. Door identificatie projecteert de mens zijn hele normen en waarden systeem, ervaringen en achtergrond op de partner. Maar de partner heeft per definitie een ander verleden dus kijkt met een andere bril naar de wereld. Hierdoor kan wrijving ontstaan zeker wanneer jouw waarheid ‘de’ waarheid is. De emotie die ontstaat is dus het gevolg van je eigen projectie en zo zit je gevangen in je eigen ‘rot’ gevoel.

Voordelen

Je identificeren met een persoon, groep of sportvereniging kan ook voordelen met zich meebrengen. Het zorgt voor een sociale identiteit. Saamhorigheid en team belang komen voorop te staan, er ontstaat een gevoel van ‘wij’ tegen ‘zij’.  Erbij horen is een levensbehoefte die niet voor niets in de Maslow piramide staat. Uit een groep worden gegooid betekende duizenden jaren geleden een zekere dood. Geen wonder dat mensen automatisch groepjes maken, landen creëren, onderscheid maken in ras, team, sekse of seksuele geaardheid. We onderscheiden onszelf van andere groepen. Niet omdat we dit willen maar omdat het gebeurt. Dit is geen magie of iets anders onverklaarbaars, het is biologie.

Dieren en identiteit

De meeste dieren identificeren zich alleen met hun kinderen. En neem ze dat eens kwalijk. Nakomelingen zijn werkelijk een deel van hun. De genen moeten doorgegeven worden en als dat mislukt dan sterft werkelijk een deel van de ouders. De lijn eindigt.

Het ‘wij’ tegen ‘zij’ wordt steeds sterker naarmate de intelligentie toeneemt. Reptielen eten in sommige situaties hun eigen kinderen, terwijl olifanten rouwen om hun overleden familieleden en deze nog herkennen na de dood.

Intermezzo: Blackfish

Orka’s zijn zeer sociale dieren en werken op fantastische manieren samen tijdens het jagen. Ze worden de wolven van de zee genoemd. Deze dieren jagen op zeeleeuwen op het strand, walvis jongen op open zee, pinguïns, schildpadden en als het ze uitkomt eten ze ook haaien. Deze alleseters lijken meedogenloos maar ze zijn juist zeer intelligent. Er is nog nooit een mens gedood door een orka in het wild (voor zover bekend). Dit dier is blijkbaar in staat om onderscheid te maken tussen voedsel en mens (wat makkelijk ook een prooi voor de orka zou kunnen zijn). Kijk maar eens naar het volgende filmpje van een kajakker en dit bijzondere dier. Wil je hier meer over weten? Kijk dan de documentaire: Blackfish.

De mens zijn identiteit

Als mensen direct worden gevraagd of ze zich identificeren met hun auto, huis of partner dan is het antwoord vaak, nee. Maar de echte test komt pas wanneer:

  • De auto wordt gestolen
  • het huis afbrand
  • de partner vreemdgaat

Tijdens deze situaties ervaren we allerlei emoties doordat we ons zijn gaan identificeren met onze spullen/partner. Is dit een slechte ontwikkeling? Nee, het gaat niet over goed of slecht. Het gaat over bewustwording. Bewustwording op wat werkelijke drijfveren zijn van ons gedrag. En dat identificatie automatisch gebeurt evenals de emotionele reactie die hierbij hoort.

identificatie

Wat kan ‘ik’ hiermee?

Een paar tips waardoor je je bewuster wordt van je eigen gedrag en motivatie. Onthoud de volgende punten:

  1. Iedere situatie is neutraal, het zijn jouw gedachten die lading aan de situatie geven en hiermee emoties triggeren.
  2. Gedachten zijn geen feiten. Deze zin werkt erg handig als je jezelf wil trainen in bewustwording. Zodra je merkt dat je een bepaalde gedachte hebt is dit niet per definitie de waarheid.
  3. Een emotie ervaar je, maar je hoeft je er niet door te laten leiden.
  4. OH SHIT! Donald Trump is zojuist verkozen tot president van de vs! ahhhhhhhh… 😉
  5. Als er niets is waar je je mee kan identificeren, wie ben jij dan?

Ik ben benieuwd naar het antwoord op de laatste vraag!

 

 

Share Button

7 comments

Leave a Reply

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *